Bỏ qua đến nội dung chính
taichinh.vn

Từ điển thuật ngữ tài chính

Gặp một thuật ngữ tài chính lạ? Tra cứu nhanh 40+ khái niệm — giải thích ngắn gọn, dễ hiểu, kèm ví dụ và công cụ liên quan.

40 thuật ngữ

APR (lãi suất thực)

Vay vốn

APR là lãi suất thực tế hằng năm của khoản vay, gồm cả lãi danh nghĩa và phí bắt buộc.

Bảo hiểm nhân thọ

Bảo hiểm

Bảo hiểm nhân thọ chi trả một khoản tiền cho người thụ hưởng khi người được bảo hiểm tử vong hoặc thương tật.

Bảo hiểm tiền gửi

Tiết kiệm

Bảo hiểm tiền gửi là cơ chế bảo vệ tiền gửi của bạn, chi trả tối đa 125 triệu/người/ngân hàng nếu ngân hàng đổ vỡ.

Chứng chỉ tiền gửi (CCTG)

Tiết kiệm

CCTG là giấy tờ có giá ngân hàng phát hành, tương tự sổ tiết kiệm nhưng thường lãi cao hơn, kỳ hạn dài.

CIC (điểm tín dụng)

Thẻ tín dụng

CIC là Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia, lưu lịch sử vay nợ và đánh giá uy tín tín dụng của bạn.

Cổ phiếu

Đầu tư

Cổ phiếu là chứng chỉ sở hữu một phần công ty, sinh lời qua tăng giá và cổ tức.

DCA (đầu tư đều đặn)

Đầu tư

DCA là chiến lược đầu tư một số tiền cố định đều đặn, bất kể giá lên hay xuống.

DIME (tính bảo hiểm)

Bảo hiểm

DIME là phương pháp tính nhu cầu bảo hiểm nhân thọ = Nợ + Thu nhập thay thế + Dư nợ nhà + Giáo dục con.

DTI (tỷ lệ nợ trên thu nhập)

Vay vốn

DTI là tỷ lệ tổng số tiền trả nợ hằng tháng so với thu nhập, ngân hàng dùng để đánh giá khả năng trả nợ.

Đa dạng hóa

Đầu tư

Đa dạng hóa là không bỏ tất cả tiền vào một tài sản, để giảm rủi ro khi một khoản thua lỗ.

Điều khoản loại trừ

Bảo hiểm

Điều khoản loại trừ là các trường hợp bảo hiểm không chi trả, lý do phổ biến nhất khiến bị từ chối bồi thường.

eKYC

Ngân hàng số

eKYC là định danh điện tử, cho phép mở tài khoản ngân hàng online bằng CCCD gắn chip và xác thực khuôn mặt.

ETF

Đầu tư

ETF là quỹ hoán đổi danh mục, mô phỏng một chỉ số như VN30, giao dịch như cổ phiếu trên sàn.

FIRE (tự do tài chính)

Tài chính cá nhân

FIRE là phong trào tích lũy và đầu tư để đạt tự do tài chính, có thể nghỉ hưu sớm.

Giảm trừ gia cảnh

Tài chính cá nhân

Giảm trừ gia cảnh là khoản thu nhập được miễn thuế cho bản thân và người phụ thuộc.

Hóa đơn điện tử

Ngân hàng số

Hóa đơn điện tử là hóa đơn dạng số, bắt buộc với doanh nghiệp, thay cho hóa đơn giấy.

Hoàn tiền (cashback)

Thẻ tín dụng

Cashback là số tiền được hoàn lại theo phần trăm chi tiêu khi dùng thẻ tín dụng.

Lãi kép

Tài chính cá nhân

Lãi kép là khi tiền lãi sinh ra tiếp tục được tính lãi, khiến tài sản tăng nhanh theo thời gian.

Lãi suất thả nổi

Vay vốn

Lãi suất thả nổi là lãi thay đổi theo lãi suất cơ sở của ngân hàng, thường áp dụng sau giai đoạn ưu đãi.

Lạm phát

Tài chính cá nhân

Lạm phát là sự tăng giá chung của hàng hóa theo thời gian, khiến cùng số tiền mua được ít hơn.

LTV (tỷ lệ vay trên giá trị)

Vay vốn

LTV là tỷ lệ số tiền vay so với giá trị tài sản đảm bảo, ví dụ vay 70% giá nhà thì LTV là 70%.

Lương Gross & Net

Tài chính cá nhân

Gross là lương trước thuế và bảo hiểm; Net là lương thực nhận sau khi trừ các khoản này.

Miễn lãi (kỳ sao kê)

Thẻ tín dụng

Miễn lãi là khoảng thời gian 45-55 ngày bạn được dùng tiền thẻ tín dụng mà không bị tính lãi, nếu trả đủ.

Ngân sách 50/30/20

Tài chính cá nhân

50/30/20 là quy tắc chia thu nhập: 50% nhu cầu thiết yếu, 30% mong muốn, 20% tiết kiệm và đầu tư.

Phân bổ tài sản

Đầu tư

Phân bổ tài sản là cách chia tiền vào các kênh (tiền mặt, tiết kiệm, cổ phiếu, vàng...) theo mục tiêu và khẩu vị rủi ro.

Phí thường niên

Thẻ tín dụng

Phí thường niên là khoản phí hằng năm để duy trì thẻ tín dụng, thường 200.000đ đến vài triệu đồng.

Quỹ khẩn cấp

Tài chính cá nhân

Quỹ khẩn cấp là khoản tiền dự phòng 3-6 tháng chi tiêu để vượt qua biến cố mà không phải vay nóng.

Quỹ mở

Đầu tư

Quỹ mở là hình thức gom tiền nhiều nhà đầu tư để chuyên gia đầu tư hộ, phù hợp người bận rộn.

Snowball & Avalanche

Tài chính cá nhân

Hai chiến lược trả nợ: Snowball trả khoản nhỏ nhất trước, Avalanche trả khoản lãi cao nhất trước.

Tất toán trước hạn

Vay vốn

Tất toán trước hạn là trả hết khoản vay sớm hơn hợp đồng, giúp tiết kiệm lãi nhưng có thể chịu phí phạt.

Thang kỳ hạn (CD laddering)

Tiết kiệm

Thang kỳ hạn là chia tiền gửi thành nhiều khoản với kỳ hạn khác nhau để cân bằng lãi suất và thanh khoản.

Thời gian chờ

Bảo hiểm

Thời gian chờ là khoảng thời gian sau khi mua bảo hiểm mà một số quyền lợi chưa có hiệu lực.

Thuế TNCN

Tài chính cá nhân

Thuế thu nhập cá nhân là thuế lũy tiến đánh trên thu nhập sau khi trừ giảm trừ gia cảnh và bảo hiểm.

Tiết kiệm online

Tiết kiệm

Tiết kiệm online là gửi tiết kiệm qua app/internet banking, thường lãi cao hơn tại quầy 0,1-0,3%.

Tín dụng đen

Vay vốn

Tín dụng đen là cho vay lãi suất cắt cổ, trái pháp luật, thường qua app/cá nhân với thủ đoạn đòi nợ trái phép.

Trái phiếu

Đầu tư

Trái phiếu là khoản cho vay với doanh nghiệp/chính phủ, nhận lãi cố định và hoàn gốc khi đáo hạn.

Ví điện tử

Ngân hàng số

Ví điện tử là ứng dụng lưu trữ tiền và thanh toán, liên kết với tài khoản ngân hàng (MoMo, ZaloPay...).

VNeID

Ngân hàng số

VNeID là ứng dụng định danh điện tử quốc gia, dùng để xác thực danh tính khi mở tài khoản, thẻ, vay.

Vốn lưu động

Chung

Vốn lưu động là tiền doanh nghiệp cần để vận hành hằng ngày: trả lương, mua hàng, chi phí ngắn hạn.

Xác thực sinh trắc học

Ngân hàng số

Xác thực sinh trắc học là dùng khuôn mặt/vân tay để xác minh giao dịch, bắt buộc cho giao dịch giá trị lớn từ 2025.